Kultura

VIDEO: Knjiga i film sa okruglog stola o slobodi govora

by Vesna Šoškić, snimatelj Ivo Gojnić, montaža Senad Sukalić | 16:06:2018 | 19:26:18

U Dvorcu kralja Nikole održana je promocija knjige i filma “Sloboda govora u informativno-političkim programima javnih RTV servisa sa prostora jugozapadnog Balkana”. Radi se o dokumentovanim prilozima sa istoimenog okruglog stola koji je u decembru prošle godine održan u hotelu “Sea fort” u Sutomoru, u organizaciji Internacionalnog TV Festivala, Kulturnog centra i Opštine Bar, kao prelazna manifestacija ka ponovnom uspostavljanju kontinuiteta najznačajnije smotre televizijskog stvaralaštva u jugoistočnoj Evropi.
 
Na promociji su govorili osnivač i prvi direktor filmskog festivala Pero Radović, nekadašnji predsjednik barske opštine Zarija Lekić, direktor Kulturnog centra Ćazim Nikezić i moderator okruglog stola, poznati novinar Dragoljub Duško Vuković. Voditelj je bio Milan Vujović.
 

Sloboda govora, posebno u medijima, temeljna je pretpostavka sveukupne slobode i demokratije u svakoj državi. Okrugli sto, održan na tu temu uz učešće eminentnih medijskih stručnjaka i stvaralaca iz zemlje i regiona, aktuelizovao je problematiku, ali i pitanje dalje sudbine Internacionalnog TV festivala u Baru. Zašto knjiga i film, objasnio je autor projekta, osnivač i prvi direktor barskog Internacionalnog TV festivala Pero Radović.
 

“Uprkos tehničkim nedostacima , važno je što imamo film i knjigu, jer jedino traje ono što je zapisano i dokumentovano. Okrugli sto je održan uz razumijevanje Opštine i Kulturnog centra kako bi se premostila provalija koja je nastala dvogodišnjom pauzom u održavanju festivala, nakon dvadeset godina njegovog trajanja. A sloboda govora mora biti utemeljena u svakom demokratskom društvu. Na kraju, to je i moralno pitanje”, kazao je Radović.
 
Okrugli sto, čiji su se najvažniji akcenti našli u knjizi i filmu, pokazao je sa kojim se problemima suočavaju javni TV servisi u jugozapadnom Balkanu, različite uređivačke koncepcije, ograničenost slobode govora cenzurom ili autocenzurom, različitu percepciju ratnih zločina i njihovih aktera, na što se posebno osvrnuo Dragoljub Duško Vuković, moderator okruglog stola i učesnik razgovora o knjizi i filmu.
 

“Za mene je važno što sam se sreo sa Zekerijahom Smajićem i drugim kolegama iz bivše Jugoslavije, sa kojima dijelim iste ili slične profesionalne nazore. Shvatili smo da imamo dvije različite percepcije dešavanja i odnosa prema ratnim zločincima, koji se često tretiraju kao heroji. Kako u novinarskoj naraciji pomiriti te dvije stvari. Važno je uvijek čuti i drugu stranu, odnosno više strana ukoliko ih ima, to je profesionalno pošteno”, kazao je Vuković, koji je govoreći o cenzuri i autocenzuri ocijenio pogubnijom autocenzuru.
 
Jedan od zaključaka okruglog stola bio je da je neophodno povezati i uspostaviti saradnju među medijima u regionu, u cilju zajedničke borbe u osvajanju slobode govora, nezavisnosti i objektivnosti, ali i širenja ideje dobrosusjedstva i prijateljskih odnosa.Upravo tome služio je i Internacionalni TV festival u Baru, osnovan 1995. godine kada je bijesnio rat na prostoru bivše Jugoslavije. Njegovih početaka prisjetio se tadašnji čelni čovjek barske opštine Zarija Lekić, koji je jedan od najzaslužnijih za postavljanje temelja ovoj značajnoj manifestaciji.
 
“Ova knjiga kao pouka je izuzetno dobra, kao i film, ali mislim da je nekad bila veća sloboda govora nego danas. Kada smo osnovali festival, mi smo tada u Opštini Bar bili opozicija državnoj, odnosno republičkoj vlasti. Nismo imali ni podršku Televizije Crne Gore, ali smo bili uporni, jer smo mislili da će festival otvoriti vrata Baru i Crnoj Gori. Dobili smo podršku Turističkog saveza i tadašnjeg direktora Voja Banovića, HTP ‘Korali’, ZIB, ‘Primorke‘”kazao je Zarija Lekić, koji je otvorio i Dvadeseti jubilarni filmski festival 2015. godine.
 

“Nadam se da ga tada nisam i zatvorio i ovo je prilika da apelujem na Opštinu i Ministarstvo kulture da se nastavi. Mnoge lijepe slike iz Bara obišle su svijet, festival je mnogo doprinio promociji našeg grada, ali i afirmaciji najviših, univerzalnih vrijednosti”, istakao je Lekić.
 
Pero Radović smatra da se problem može riješiti, odnosno ponovno uspostaviti kontinuitet festivala, jedino ako ga Opština Bar po hitnom postupku transformiše iz nelogičnog statusa NVO u javnu ustanovu, što je zakonska obaveza. “Tada će ga i Ministarstvo kulture, koje je TV festival uvrstio u manifestaciju od posebnog značaja, finansijski podržati”, istakao je Radović.
 
Direktor KC Bar, institucije koja je od početka podržavala festival, Ćazim Nikezić, vjeruje u njegov dalji opstanak.
 
“Sve relevantne institucije su zainteresovane da festival traje, jer to je jedina manifestacija koja je u pravom smislu internacionalna. Moramo ga redefinisati i statusno drugačije uobličiti. Takođe, važno je da festival dobije obrise koje zaslužuje i izađe iz okvira Topolice, jer to zaslužuje”, naglasio je Nikezić.
 

Knjiga i film “Sloboda govora u informativno-političkim programima javnih RTV servisa sa prostora zapadnog Balkana” ostaju kao trajno svjedočanstvo i rezime releventnih stručnjaka o temeljnim medijskim vrijednostima, ali i o pokušaju vraćanja Baru Internacionalnog TV festivala, koji okuplja više desetina zemalja sa nekoliko kontinenata i koji ima višestruku i značajnu kulturološku misiju.
 
Pero Radović,organizator okruglog stola, autor filma i urednik knjige, zahvalio se na realizaciji kompletnog projekta Opštini i Kulturnom centru, “Studiju Petović”, novinarkama Vesni Šoškić i Vjeri Knežević Vučićević, montažerima i ton majstorima Adiju Karađuzoviću i Goranu Bulatoviću, koordinatoru Mirku Bujišiću, a posebno mladoj koleginici Anđeli Andrijašević, koja je uložila veliki trud i umijeće u pripremu okruglog stola i realizaciji svih kasnijih aktivnosti.